header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Bakkersambt Nijmegen

Uit Huis van de Nijmeegse geschiedenis

Ga naar: navigatie, zoeken
Algemene gegevens
Naam : Bakkersambt Nijmegen
Andere naam (namen):

Bestaansperiode: 1544 - 1847
Rechtsvorm:
Voorganger(s):

Opvolger(s):

Hoger orgaan:

Archief
Het archief van deze organisatie is in beheer bij het Regionaal Archief Nijmegen. De toegang met de beschrijving van de stukken is bereikbaar via deze link:
Icoon archief.png
Naar beschrijving archief

Geschiedenis

Ook van dit middeleeuwsche gilde, het Bakkersambt, reiken de stukken niet verder terug dan het midden der 16e eeuw. De naam van zijn patroon is zelfs niet met zekerheid bekend. Van Schevichaven (o.c.,36) noemt als zoodanig Sint Willibrord, met verwijzing naar een Raad-signaat van 17 sept. 1602, waarbij het den meesterbakkers verboden werd, de zilveren penningen met de beeltenis van Sint Willibrord te dragen. Daarentegen heeft een der bewaarde kannen van het gilde(no.11) bij de afbeelding van den patroon(?) het randschrift: Timotheus. Een banier van het ambt, dateerend van 1550 en bewaard in het Gemeentemuseum, draagt de beeltenissen van twee bisschoppen. De omstandigheid, dat de jaarlijksche keurdag, die op of kort na het patroonsfeest placht te worden gehouden, in juni of juli viel, pleit in ieder geval niet ten gunste van het patroonschap van Sint Willibrord.

Organisatie

Het ambtsbestuur bestond uit acht meesters, waaronder de boekhouder. Bij de verkiezingen op den keurdag had elk hunner één stem, met uitzondering van den boekhouder, die twee stemmen uitbracht. Telken jare op keurdag werd door het bestuur (niet door het ambt) een oudmeester en een nieuwe meester gekozen. Om familieregeering tegen te gaan, bepaalde de instructie van 1706(Inventaris, no.35), dat de oudmeester, ofschoon hij vroeger het meesterschap moest hebben bekleed, niet mocht worden gekozen uit de regeerende meesters en deze laatsten niet binnen zekere graden van verwantschap mocht bestaan.

Het bestuur stelde de resoluties vast, noodig tot het uitvoern der stedelijke ordonnanties, stelde de inrichting van het ambt en zijn bestuur vast en berechtte inwendige geschillen. Zijn voornaamste taak wellicht was de afkondiging van de politie van het graan, zooals deze week voor week door den Raad der stad werd geregeld, en van een evenredige prijszetting op het brood. Ook hoorden de bestuurders op den keurdag de jaarlijksche rekening van ontvangst en uitgaaf af.

Na de reorganisatie der gilden in 1592 schijnt ook hier de macht van den boekhouder te zijn versterkt. Hij immers is het, die op den keurdag de jaarlijksche rekening aan het bestuur voorlegt, en niet meer geschiedt dit, zooals in de 16e eeuw (vgl. Inventaris, no. 19 )door de gezamenlijke meesters ten overstaan der vergadering der gemeene ambtsbroeders. Toch is zijn positie niet zoo overheerschend geworden als die van de boekhouders van sommige andere gilden.

Locatie

-: Nijmegen

Verantwoording

Inleiding van de toegang op het archief door P.C. Boeren. (1942)



KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden