header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Fort Knodsenburg

Uit Huis van de Nijmeegse geschiedenis

Ga naar: navigatie, zoeken

Regionaal Archief Nijmegen

De schans Knodsenburg en omgeving (ca. 1650)

Fort Knodsenburg werd rond 1585 gebouwd door de troepen van de Republiek om Nijmegen te kunnen belegeren, nadat het zich trouw had verklaard aan de Spaanse Koning. De Spanjaarden lieten dit niet op zich zitten en deden een uitval. Ze verjoegen de Staatse troepen uit het fort. Met Knodsenburg beschikten de Spanjaarden nu over een strategische plek, van waaruit zij het oostelijke rivierengebied konden controleren.

In 1590 werd het fort heroverd en aangepast door Prins Maurits. Hij gebruikte het als uitvalsbasis om Nijmegen te veroveren. Hij bevrijdde Nijmegen van de Spanjaarden en voerde de stad ‘terug’ in de Republiek (de Reductie van Nijmegen in 1591).

In juni 1672 veroverden de Fransen het fort. Het verlies van het fort was een zware slag voor Nijmegen. Vanuit het veroverde Knodsenburg konden de Fransen nu onophoudelijk de Waalstad bestoken. Aan het begin van de achttiende eeuw werd het fort voor het laatst aangepast en kreeg het een stervorm met gracht. Aan het eind van de achttiende eeuw is het definitief gedaan met de betekenis van Knodsenburg. Het raakt in verval en wordt uiteindelijk geslecht. Alleen de stervormige gracht is nog tot op de dag van vandaag grotendeels zichtbaar gebleven.

Door de geplande werkzaamheden voor "Ruimte voor de Waal Nijmegen" zijn er archeologische opgravingen op de plaats van het fort uitgevoerd.

Herkomst naam[bewerken]

De naam van het fort verwijst naar de Nijmegenaren die al in de 16de eeuw spottenderwijs ‘knotsendragers’ werden genoemd, omdat zij de knots vaak als wapen gebruikten. Zo werd op 25 september 1566 een aantal protestantse Nijmegenaren door katholieke stadsgenoten met knuppels de stad uitgeslagen.

De naam komt nu, weliswaar met een t, terug in de carnavalsnaam van Nijmegen: Knotsenburg.

Verwijzingen[bewerken]

Zie voor meer informatie het artikel restanten gevonden van Fort Knodsenburg of bezoek de tijdelijke expositie in het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis.


KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden