header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Gemeentelijke Hogere Burgerschool-B

Uit Huis van de Nijmeegse geschiedenis

Ga naar: navigatie, zoeken

Startpagina Voortgezet onderwijs
Algemene gegevens
Naam : Gemeentelijke Hogere Burgerschool-B
Andere naam (namen):
  • Stedelijke Hogere Burgerschool
  • HBS-B

Bestaansperiode: 1865 - 1968
Rechtsvorm:
Voorganger(s):

Opvolger(s):

Hoger orgaan:

Archief
Het archief van deze organisatie is in beheer bij het Regionaal Archief Nijmegen. De toegang met de beschrijving van de stukken is bereikbaar via deze link:
Icoon archief.png
Naar beschrijving archief

Algemene context

In 1863 kwam onder de regering Thorbecke de eerste wet voor middelbaar onderwijs tot stand, die voorzag in de oprichting van 3- of 5-jarige Hogere Burgerscholen. Het vakkenpakket bestond uit wiskunde, exacte vakken en moderne talen en was dus in feite een b-pakket. Meisjes werden pas vanaf 1871 tot de hbs toegelaten en hadden daarvoor toestemming van de minister nodig. Vanaf 1906 was de toelating vrij. In 1917 werd de vijfjarige hbs erkend als voorbereidingsschool voor de exacte universitaire richtingen. In 1924 werd de bestaande hbs met haar sterke wis- en natuurkundige component omgedoopt in hbs-b en werd als opvolger van de Handelsschool de hbs-a ingevoerd, waar de nadruk lag op economische vakken en moderne talen. De splitsing tussen a en b vond plaats na het derde leerjaar. In 1937 verwierf ook de hbs-a (aanvankelijk beperkte) studierechten voor de universiteit. De hbs bestond tot 1968, toen de Wet op het Voortgezet Onderwijs (de Mammoetwet) in werking trad en de hbs in feite gesplitst werd in havo en atheneum.

Geschiedenis

In vervolg op de wet middelbaar onderwijs van 1863 werd in 1865 in Nijmegen bij raadsbesluit een verordening voor de middelbare scholen te Nijmegen vastgesteld. Er kwam een gemeentelijke hbs met een driejarige cursus en een burgeravondschool. Beide werden gevestigd in Huize Bethlehem, een voormalig klooster en weeshuis op de Hessenberg. Reeds in 1867 werd de 3-jarige hbs omgezet in een 5-jarige. Tussen 1880 en 1895 groeide de hbs snel: van 44 leerlingen bij de start in 1865 tot 190 leerlingen in 1900. In 1896 werd dan ook besloten tot nieuwbouw en in 1899 werd de nieuwe school aan de Kronenburgersingel betrokken, alwaar de hbs (-b) tot haar opheffing in 1968 gevestigd was. De laatste hbs-b-leerlingen slaagden in 1972.

Organisatie

Het gemeentebestuur fungeerde als schoolbestuur van deze openbare school.

Locatie

1865-1899:Nijmegen Hessenberg

1899-1968:Nijmegen Kronenburgersingel 53 locatie in googlemaps

ca. 1944-1946:Nijmegen Julianaplein 1 locatie in googlemaps

Bronnen

  • Ehren, P.L.M., Voortgezet onderwijs in Nijmegen tussen 1850 en 1940, (scriptie GAN) Nijmegen 1977, p. 60.
  • Het onderwijs in Nijmegen. Rapport van de sociaal-economische afdeling van de dienst Publieke Werken en Volkshuisvesting te Nijmegen in samenwerking met het Economisch Technologisch Instituut voor Gelderland te Arnhem', Nijmegen 1950, pp. 25-31 en 'Structuuronderzoek Nijmegen 1956-1962 deel 1, samengesteld door de Dienst Publieke Werken en Volkshuisvesting der gemeente Nijmegen', 1963, p. 69.
  • Hoof, P.M. van, Stroomgebied: 125 jaar openbaar voortgezet onderwijs in Nijmegen, Nijmegen, 1999.
  • Archief Gemeentelijke HBS 1865-1961.

Verantwoording

Inleiding van de toegang op het archief door Willem Poelhekke. (2017)


KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden