header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Het Mariënburgplein

Uit Huis van de Nijmeegse geschiedenis

Ga naar: navigatie, zoeken
Algemene gegevens locatie
Naam locatie : "Mariënburgplein"
Plaatsnaam : Nijmegen
Straatnaam : Mariënburg


In oktober 2000 kreeg het Mariënburgplein, na jaren van afbraak en opbouw, een verrassend nieuwe aanblik. Het was zeker niet de eerste grote verandering, want het Mariënburgplein heeft in de loop der eeuwen menige metamorfose ondergaan. Op deze plaats, waar de Romeinen al hun doden begroeven, werd in de loop van de vijftiende eeuw een vrouwenklooster met kapel gesticht. De plaats kreeg de naam ‘Mons Mariae’, Maria-berg. Het klooster lag temidden van een uitgestrekte tuin: deels onbebouwd en deels gebruikt voor kerkhof, bleekveld en boomgaard. Kerk en klooster waren door middel van een verbindingsweg met elkaar verbonden. In 1591 veroverde prins Maurits Nijmegen op de Spanjaarden. Dit betekende het einde van het kloosterleven op de Mariënburg. De gebouwen, die door het stadsbestuur in beslag genomen waren, kenden sinds die tijd allerlei bestemmingen. Zo was de kapel onder meer kazerne, paardenstal, hospitaal, schouwburg, muziekhal en militair magazijn. Al die wisselende bestemmingen deden het gebouw geen goed. Begin negentiende eeuw werden de meeste met de kapel verbonden kloostergebouwen afgebroken. Daarvoor in de plaats kwam in 1824 het Arsenaal, een militaire opslagplaats. Begin twintigste eeuw leek de kapel rijp voor de sloop, maar de befaamde architect Pierre Cuypers wist het stadsbestuur van afbraak te weerhouden. Onder leiding van stadsarchitect Jan Jacob Weve werd de kapel in 1910 gerestaureerd en ingericht tot gemeentemuseum. Sinds die tijd staat de kapel vrij. Het plein rond de kapel kreeg een driehoekige vorm en leende zich in de twintigste eeuw uitstekend voor markten en kermissen. Aan het plein vestigden zich banken en winkels. Na de oorlog stonden er tijdelijk noodwinkels. De kapel die als stille getuige alle eeuwen overleefd heeft, kent de Mariënburg als geen ander: een plaats waar begraven, gebeden, geleden, gefeest, gevochten, gevreeën, gescholden en gehandeld werd.

Bronnen[bewerken]

Regionaal Archief Nijmegen, Wetenschappelijke correspondentie, inv.nr. 589-050 (1949-1952).


KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden