header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Sociale Werkvoorziening

Uit Huis van de Nijmeegse geschiedenis

Ga naar: navigatie, zoeken

De Sociale Werkvoorziening is in 1950 gesticht, aanvankelijk voor handarbeiders. De voorziening plaatst werkloze arbeiders in het arbeidsproces op een centrale werkplaats. Het is een onderdeel van de Gemeentelijke Sociale Dienst, vanaf 1973 valt het onder het Werkvoorzieningsschap voor Nijmegen en Omgeving.

Stichting[bewerken]

De Sociale Werkvoorziening start in Nijmegen vóórdat een wettelijke regeling tot stand komt. In 1948 wordt op initiatief van het gemeentebestuur en onder verantwoordelijkheid van de Gemeentelijke Dienst voor Sociale Zaken begonnen met een sociale werkplaats voor mannen in de voormalige Bank van Lening aan de Pijkestraat. Per 1 januari 1950 treedt de Gemeentelijke Sociale Werkvoorzieningsregeling voor Handarbeiders (GSW) in werking. Doel van de regeling is "werkloze handarbeiders in het arbeidsproces te brengen door plaatsing op voor hen geëigende werkobjecten" en "hun arbeidsgeschiktheid te vergroten, in stand te houden of te herstellen." In de kosten van beloning en sociale lasten wordt door het Rijk een subsidie van 75% verstrekt.[1]

Uitbreidingen[bewerken]

Na de komst van de GSW-regeling wordt de werkplaats aan de Pijkestraat aanzienlijk uitgebreid. In 1950 wordt begonnen met het eerste buitenproject. Betrokken bij de buitenobjecten zijn het Gewestelijk Arbeidsbureau, de Dienst Plantsoenen en Bosbeheer en de afdeling Openbare Werken van de Dienst Publieke Werken en Volkshuisvesting. De uitvoering en de technische leiding van deze werkzaamheden berust gedeeltelijk bij Openbare Werken, gedeeltelijk bij de Dienst Plantsoenen en Bosbeheer. De loonadministratie wordt gevoerd door Gemeentediensten. De Dienst voor Sociale Zaken en het Gewestelijk Arbeidsbureau bepalen wie er in aanmerking komen voor de gemeentelijke werkobjecten.[2] In 1954 wordt begonnen met het plaatsen van vrouwen in een afzonderlijke werkplaats aan de Korenmarkt. Als in 1956 de nieuwe werkplaats Valkenburg aan de Driehuizerweg in gebruik wordt genomen verhuist het vrouwenatelier naar de Pijkestraat. In 1971 wordt het atelier volledig geïntegreerd in de organisatie van de Stichting Werkplaats Valkenburg. In hetzelfde jaar verhuist Valkenburg naar het voormalige Robinsoncomplex aan de Groesbeekseweg.[3]

In 1952 treedt de Sociale Werkvoorzieningsregeling voor Hoofdarbeiders (SWH) in werking. Lange tijd blijft de sociale werkvoorziening voor hoofdarbeiders achter bij die voor handarbeiders. Dit is een gevolg van een tekort aan geëigende hoofdarbeidersobjecten in Nijmegen en van de in de SWH-regeling opgenomen beperkende bepaling dat er uitsluitend werkzaamheden mogen worden verricht die zonder de bij deze regeling geschapen subsidiemogelijkheid (het Rijk verstrekt 75% subsidie) niet zouden worden uitgevoerd. Voor hoofdarbeiders is er geen speciale werkplaats. Er zijn verschillende projecten verspreid over de stad (Stedelijk Gymnasium, Gemeentearchief P. W. en V., Gewestelijk Arbeidsbureau etc.).87 Vanaf 1 januari 1969 vervangt de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW) de GSW en SWH-regeling. Vooruitlopend op de mogelijkheden die de nieuwe wet biedt besluit de gemeenteraad op voorstel van Burgemeester en Wethouders tot oprichting van een Administratief Centrum voor hoofdarbeiders in het kader van de sociale werkvoorziening. Het Administratief Centrum wordt voorlopig gevestigd in de van Trieststraat. Het verhuist per 1 maart 1971 naar de Groesbeekseweg.[4]

Overgang naar WNO[bewerken]

Vanaf 1 januari 1973 valt de sociale werkvoorziening niet meer onder de Gemeentelijke Dienst voor Sociale Zaken, maar onder het Werkvoorzieningsschap voor Nijmegen en Omgeving (WNO).

Voetnoten[bewerken]

  1. Loo, L.F. van, "Den arme gegeven..." Een beschrijving van armoede,armenzorg en sociale zekerheid in Nederland, 1784-1965, Meppel 1981, pp. 228-229.
  2. S.A.N. 3968. Het eerste buitenobject betreft het egaliseren van de onbebouwde terreinstroken aan de Kronenburgersingel, Spoorstraat en Van Schaeck Mathonsingel.Jaarverslag Gemeentelijke Dienst voor Sociale Zaken 1950.
  3. Jaarverslagen Gemeentelijke Dienst voor Sociale Zaken 1955, 1957 en S.A.N. 3809 en 3968.
  4. S.A.N. 4058 en Raadssignaten 1968, pp. 569-573.

Bronnen[bewerken]

  • Nabuurs, N., 'Lokaal bestuur en gemeentelijke overheid te Nijmegen, 1945-1984', Gemeentearchief Nijmegen, 1996.

Verantwoording[bewerken]

Bewerking van de resultaten van onderzoek, gedaan in de jaren 1994-1996, naar lokaal bestuur en gemeentelijke overheid in Nijmegen door Lisette Kuijper (Regionaal Archief Nijmegen, 2010)


KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden