header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Stadshorlogiemaker

Uit Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Ga naar: navigatie, zoeken

De stadsklokkenist en de stadshorlogiemaker behoren tot de categorie Openbare Werken. Zij zorgen respectievelijk voor de bespeling van het klokkenwerk en voor het onderhouden en repareren van de uurwerken in de stad en het Schependom.

Een bijzonderheid is het voorstel van de raad in 1890 tot plaatsing van een elektrisch uurwerk op de St Steven. De raad schrikt terug voor de hoge kosten en laat dit plan varen. Wel is de raad voorstander voor een betere tijdaanwijzing en hij geeft de horlogiemaker de opdracht het uurwerk op de toren te verbeteren en van minutenwijzers te voorzien. Verder mag hij nog een uurwerk leveren dat geplaatst wordt in de voet van een "candelaber met twee gaslantaarns".[1] Met de plaatsing van dit uurwerk in de Smetiusstraat is de eerste klok als onderdeel van het straatmeubilair een feit. Een ander curieus detail is het feit dat op de gemeentebegroting voor 1905 f 6500 wordt uitgetrokken voor verbetering van het klokkenspel in de St. Steven. Blijkbaar is het werk te ingewikkeld voor de eigen Nijmeegse horlogiemaker, want de raad besluit dat het karwei zal worden uitgevoerd door de stadsuurwerkmaker van Amsterdam.[2]

De klokkenist en de horlog(i)emaker zijn twee functies die de gehele 19e eeuw betaalde gemeentelijke betrekkingen blijven. Ook tot de Tweede Wereldoorlog blijven deze twee functies bestaan. Ze hebben uiteraard in de uitoefening van hun werk de gevolgen moeten merken van de vernietiging van de Stevenstoren.

Voetnoten[bewerken]

  1. Gemeenteverslag, 1890, pp. 17, 18.
  2. Gemeenteverslag, 1904, p. 24.

Bronnen[bewerken]

  • Gruppelaar, L., Lokaal bestuur en stedelijke overheid te Nijmegen, 1816-1851, Gemeentearchief Nijmegen, 1994.
  • Gruppelaar, L., Lokaal bestuur en gemeentelijke overheid te Nijmegen, 1851-1919, Gemeentearchief Nijmegen, 1994.
  • Gruppelaar, L., Lokaal bestuur en gemeentelijke overheid te Nijmegen, 1919-1945, Gemeentearchief Nijmegen, 1995.

Verantwoording[bewerken]

Bewerking van de resultaten van onderzoek, gedaan in de jaren 1994-1996, naar lokaal bestuur en gemeentelijke overheid in Nijmegen door Lisette Kuijper (Regionaal Archief Nijmegen, 2010)

KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden