header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Stichting Vakbondshistorisch Archief Nijmegen en omstreken

Uit Huis van de Nijmeegse geschiedenis

Ga naar: navigatie, zoeken
Algemene gegevens
Naam : Stichting Vakbondshistorisch Archief Nijmegen en omstreken
Andere naam (namen):
  • Werkgroep Vakbondshistorisch Archief Nijmegen en omstreken (VHAN) (1979-1991)
  • St. Jan Stichting (1981-1989)
  • SVAN

Bestaansperiode: 1981 -
Rechtsvorm: Stichting
Voorganger(s):

Opvolger(s):

Hoger orgaan:

Archief

Vindplaats archief:

Icoon archief.png
Naar archief SVAN (1981 - 2015)


Icoon archief.png
Naar Archieven en collecties van individuele vakbondsleden (1911- circa 1990)

Algemene context

Een gevolg van de fusie op 1 januari 1982 van het Nederlands Verbond van Vakverenigingen (NVV) en het Nederlands Katholiek Vakverbond (NKV) was dat de archieven van de beide oude vakcentrales, alsmede van de vakbonden die erbij waren aangesloten, werden afgesloten. Voor zover deze archieven landelijk waren, werden zij overgedragen aan respectievelijk het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis (IISG) te Amsterdam of aan het Katholiek Documentatie Centrum (KDC) te Nijmegen, maar voor de archieven van plaatselijke afdelingen was niets geregeld. Om te voorkomen dat dit materiaal verloren zou gaan werd er in Nijmegen een werkgroep opgezet om het te verzamelen en op een veilige plaats te beheren.

Geschiedenis

Eind 1981 werd de St. Janstichting opgericht met als doel 'de bevordering van maatschappelijke veranderingen, die leiden tot welzijn en rechtvaardige verdeling van welvaart, kennis, ontplooiingskansen en zeggensmacht in Nijmegen en omstreken. Zij tracht dit doel te bereiken onder meer door steunverlening aan de arbeidersbeweging te Nijmegen en omstreken.' De middelen die haar hiervoor ter beschikking stonden waren de baten die zij trok uit haar bezittingen, twee panden aan de Gerard Noodtstraat die voorheen het bezit vormden van de Nijmeegse centrale van het Nederlands Katholiek Vakverbond (NKV). Eén van deze panden werd in 1983 van de hand gedaan en van de opbrengst werd en gebouw aangekocht aan de Burghardt van den Berghstraat. Het andere pand, waarin het werklozencentrum Unitas was gehuisvest, werd in 1992 verkocht. Het gebouw aan de Burghardt van den Berghstraat bestemde de stichting voor activiteiten passend bij haar doelstelling. Het deed dienst als vergaderruimte en stakingslokaal, maar de voornaamste functie was die van opbergplaats van de vakbondshistorische collectie die zich, op instigatie van Geer Aalders (1931-1998) vanaf 1979 had gevormd. Deze collectie, bestaande uit voorwerpen, archief- en documentatiemateriaal, was vanaf 1984 in het gebouw van de St. Janstichting te raadplegen als het Vakbondshistorisch Archief Nijmegen (VHAN). Het beheer van de collectie lag in handen van een werkgroep onder hoede van de Nijmeegse centrale van de Federatie Nederlandse Vakbeweging (FNV). In 1988 werd echter besloten deze werkgroep los te weken van de FNV en het beheer van de collectie onder de verantwoordelijkheid van de St. Janstichting te brengen, die daarmee een meer exclusieve doelstelling omarmde, namelijk het beheren en in stand houden van 'materiaal ter bestudering van de sociale geschiedenis van Nijmegen in het algemeen en van de sociale geschiedenis van de arbeidersbeweging in het bijzonder', alsmede het beschikbaar stellen van dit materiaal 'ten behoeve van studie en tentoonstellingen'. De statuten werden in 1989 op deze nieuwe doelstelling aangepast en de naam van de stichting werd gewijzigd in de Stichting Vakbondshistorisch Archief Nijmegen en omstreken (SVAN). In 2012 besloot de SVAN het archiefmateriaal onder haar beheer over te dragen aan het Regionaal Archief Nijmegen (RAN) en de rest van haar collectie af te stoten. Het eigen gebouw werd in 2015 van de hand gedaan. De stichting ging zich daarna weer toeleggen op haar oude doelstelling, het streven naar een rechtvaardige verdeling van welvaart, kennis en ontplooiingskansen, onder andere door een convenant te ondertekenen met het ROC Nijmegen en een bedrag beschikbaar te stellen om jongeren met een kwetsbare positie op de arbeidsmarkt te ondersteunen bij het behalen van een branchecertificaat.

Taken en activiteiten

De stichting heeft het beheren en in stand houden van materiaal ter bestudering van het de sociale geschiedenis van Nijmegen in het algemeen en van de sociale geschiedenis van de vakbeweging in het bijzonder als doel, alsmede het beschikbaar stellen van dit materiaal ten behoeve van studie en tentoonstellingen. Van 1984 tot 2012 deed de stichting dit door, met hulp van vrijwilligers, een uitgebreide collectie 'vakbondshistorisch' materiaal te beheren.

Via de startpagina Vakbeweging in Nijmegen en omgeving zijn alle organisaties en vakbondsleden te vinden waarvan de SVAN de archieven aan het RAN heeft overgedragen.

Organisatie

De stichting is onafhankelijk, al bestaat de raad van toezicht uit drie afgevaardigden van de vakbonden in Nijmegen om de relatie met de vakbeweging levend te houden. Het bestuur bestaat uit vijf leden: een voorzitter, een secretaris, een penningsmeester en twee algemeen bestuursleden.

Locatie

1983-2015:Nijmegen Burghardt van den Berghstraat 141 locatie in googlemaps

Verantwoording

Inleiding van de toegang op het archief door Andreas Caspers en Robert Spanings. (2017)

KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden