header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Stichting Vrije Akademie

Uit Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Ga naar: navigatie, zoeken
Algemene gegevens
Naam : Stichting Vrije Akademie
Andere naam (namen):
  • Stichting Vrije Academie

Bestaansperiode: 1952 - 1992
Rechtsvorm: Stichting vanaf 1957
Voorganger(s):

Opvolger(s):

Hoger orgaan:

Archief
Het archief van deze organisatie is in beheer bij het Regionaal Archief Nijmegen. De toegang met de beschrijving van de stukken is bereikbaar via deze link:
Icoon archief.png
Naar beschrijving archief

Algemene context

Op verschillende plaatsen in het land werden in de jaren vijftig van de twintigste eeuw initiatieven ontplooid ter bevordering van de creatieve vorming van kinderen. Nijmegen wilde ook aan volwassenen kunstzinnige vorming bieden.

Geschiedenis

In 1952 nam J.J. Derks, hoofd van de plaatselijke Nutsschool, het initiatief tot de stichting van de Nijmeegse Volksschool voor Beeldende Kunst. Vanuit zijn streven de vrije expressie in alle vormen van beeldende kunst te bevorderen trok hij lokale kunstenaars aan, zoals Charles Hammes en Jan Rombout. De cursussen, voor zowel kinderen als volwassenen, begonnen op 1 oktober 1952 in een lokaal van de Nutsschool aan het Hertogplein 6. In 1955 veranderde de Volksschool voor Beeldende Kunst haar naam in Nijmeegse Vrije Academie. Haar samenwerking met de Nijmeegse Muziekschool resulteerde in 1959 in de verhuizing van de muziekschool naar het Hertogplein, nadat de Nutsschool naar een nieuw pand aan de Palembangstraat was vertrokken.
cursussenpakket en het aantal cursisten van de Vrije Academie namen gestaag toe. Vanaf de jaren zestig trokken de cursussen leerlingen uit de verre omgeving. Het oude schoolgebouw aan het Hertogplein werd in 1966 verkocht. De Vrije Academie en de Muziekschool vonden voorlopig onderdak in het voormalige kantoorgebouw van de Centrale Vervoersdienst aan de Berg en Dalseweg 17a. In hetzelfde jaar nam de Vrije Academie haar eerste dependance in gebruik in Hatert. Wat later verrezen er ook vestigingen in Neerbosch-Oost en Dukenburg.
in 1962 had de Nijmeegse gemeenteraad het principebesluit genomen voor de bouw van het Cultureel Centrum De Lindenberg (archief CCL, inv.nr. 237) en in 1971 waren de Muziekschool en de Vrije Academie de eerste bewoonsters van het nieuwe Cultureel Centrum aan de Ridderstraat waar eveneens plaats was voor de openbare bibliotheek. In 1977 vestigde zich ook het Spelcentrum in De Lindenberg. De c in de naam Vrije Academie maakt eind jaren zeventig plaatsvoor een k (Vrije Akademie).
in de jaren tachtig noodzaakten de gebruikers van De Lindenberg tot meer samenwerking en uiteindelijk tot een fusie. In 1992 gingen de Vrije Akademie, de Nijmeegse Muziekschool, het Theater- en Danscentrum (voorheen het Spelcentrum) en de Bestuurscommissie Cultureel Centrum De Lindenberg samen verder in een nieuwe organisatie met de naam De Lindenberg, Stedelijk Centrum voor Kunst en Cultuur. Het centrum werd onderverdeeld in een viertal afdelingen, waarbij de voormalige Vrije Akademie werd ondergebracht in de afdeling Beeldend/Audiovisueel (Vooruitzien, p. 1-7; Jaarverslag 1992; Batink, p. 44, 62 en 67).

Taken en activiteiten

De Vrije Akademie en haar voorgangster, de Nijmeegse Volksschool voor Beeldende Kunst, wilde de kunstzinnige vorming van jeugdigen en volwassenen uit Nijmegen en omgeving bevorderen. In 1952 heette dat ‘mogelijkheden aanmoedigen en omstandigheden scheppen om tot vrije expressie te komen in alle vormen van beeldende kunst’. De school, later de academie, leerde cursisten technieken en vaardigheden op artistiek gebied, bood amateurkunstenaars de gelegenheid hun werk te exposeren, gaf lezingen over allerlei kunstuitingen en stimuleerde contacten tussen cursisten en kunstenaars (Vooruitzien, p. 7-11).

Organisatie

Om de Nijmeegse Vrije Academie officiëler vorm te geven werd in 1957 de Stichting Nijmeegse Vrije Academie in het leven geroepen. De eerste voorzitter van het stichtingsbestuur was dr. W. Asselbergs (Anton van Duinkerken). J.J. Derks, de initiatiefnemer van de Nijmeegse Volksschool en hoofd van de plaatselijke Nutsschool bekleedde tot 1972 de functie van directeur. In 1970 werd een ‘vertrouwenscommissie’ opgericht bestaande uit docenten, die het bestuur van advies diende.

Locatie

1952-1966:Nijmegen Hertogplein 6 locatie in googlemaps

1966-1971:Nijmegen Berg en Dalseweg 17a locatie in googlemaps

1971-1992:Nijmegen Ridderstraat 23 locatie in googlemaps

Bronnen

  • Archief van de Vrije Akademie te Nijmegen, 1964-1992
  • Archief van de Stichting Cultureel Centrum De Lindenberg (CCL) te Nijmegen, 1969-1992
  • J. Batink, Waar wij ons druk om maken? 25 jaar De Lindenberg 1972-1997: Stedelijk Centrum voor Kunst en Cultuur in Nijmegen, z.pl. 1997
  • Vooruitzien. 25 jaar Nijmeegse Vrije Akademie 1952-1977, Nijmegen 1977.

Verantwoording

Inleiding van de toegang op het archief door Robert Spanings. (2013)



KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden