header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Dorpsbestuur Dreumel

Uit Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Versie door RAN2 (overleg | bijdragen) op 11 mrt 2014 om 21:27 (Tekst vervangen - 'QbrQ' door '<br/>')
(wijz) ← Oudere versie | Huidige versie (wijz) | Nieuwere versie → (wijz)
Ga naar: navigatie, zoeken
Algemene gegevens
Naam : Dorpsbestuur Dreumel
Andere naam (namen):

Bestaansperiode: 1690 - 1813
Rechtsvorm:
Voorganger(s):

Opvolger(s):

Hoger orgaan:

Archief
Het archief van deze organisatie is in beheer bij het Regionaal Archief Nijmegen. De toegang met de beschrijving van de stukken is bereikbaar via deze link:
Icoon archief.png
Naar beschrijving archief

Geschiedenis

Beknopte bestuursgeschiedenis - het dorp Appeltern voor 1810

In 1741werd Dreumel beschreven als een dorp langs de Waaldijk staan verspreid. De kerk was oud maar van 'weinig aanzien'. Het huis De Pol was een 'klein en gering' gebouw. [1] In 1808 telde Dreumel 64 gereformeerden, 951 katholieken en 7 joden, totaal een bevolking van 1019 zielen. De veestapel bestond uit 589 runderen, 203 schapen en 164 paarden. Er was 400 morgen bouwland en 1300 morgen weiland. Een watermolen zorgde voor de waterlossing. [2]

Vóór de Bataafs-Franse tijd (1795-1813) maakte het dorp Dreumel deel uit van het hertogdom Gelre. Sinds de veertiende eeuw was Gelre verdeeld in vier kwartieren. Elk kwartier bestond uit een aantal kleinere bestuurs- en rechtsdistricten, zogenaamde ambten. Dreumel lag in het ambt van Maas en Waal, dat een onderdeel was van het kwartier van Nijmegen.

De kleinste administratieve eenheid op het Gelderse platteland werd vanouds gevormd door de buurschappen. Dit waren organisaties van de geërfden, de eigenaren of gebruikers van de gronden in en rondom een buurt of dorp. De buurschap behartigde het algemeen belang. Zij beheerde bijvoorbeeld de gemeenschappelijke gronden en wegen, en was belast met de lokale waterstaatszorg. Voor de dagelijkse belangenbehartiging waren buurmeesters aangesteld. Behalve in buurschappen waren de geërfden ook verenigd in kerspelen, die voortkwamen uit de parochiale indeling en één of meer buurschappen konden omvatten. Een aantal zaken, zoals het onderhoud van de kerk, het onderwijs en de armenzorg, was per kerspel geregeld. [3]

De Bataafse omwenteling van 1795 luidde een periode in van snelle en grote veranderingen op bestuurlijk en territoriaal gebied. De organisatie der dorpsbesturen in Gelders gebied bleef echter nog gedurende een aantal jaren in veel opzichten onveranderd, zo ook in Dreumel. [4] Pas de invoering van de Franse bestuursorganisatie met gemeenten, in 1810 en 1811, betekende een ingrijpende wijziging.

1] Wagenaar, Tegenwoordige Staat, 277.
2] Keijmel, 210-222.
3] Beekman, Republiek, 69; Buurman, Schets, 25-38; Gorissen, Städteatlas, 7-9; Kocken, Bestuur, 56-57; Martens van Sevenhoven, Schets, 203-215; De Vries, Bijdragen, 61-85.
[4] Gorissen, Städteatlas, 10-14.

Locatie

-:Dreumel

Bronnen

  • Beekman, A.A., W.A.F. Bannier en J.W. Welcker. Geschiedkundige atlas van Nederland: de Republiek in 1795 met de heerlijkheden, ambachten enz. Den Haag, 1913.
  • Buurman, D.J.G. 'Schets van de opeenvolgende bestuursindelingen in Gelderland vóór de invoering van de provinciale wet van 1850'. Bijdragen en mededelingen der vereniging Gelre 57 (1958), blz. 23-50.
  • Gorissen, F. Niederrheinischer Städteatlas/Geldrische Städte, 1. Heft: Nimwegen. Kleef, 1956 (Publikationen der Gesellschaft für Rheinische Geschichtskunde, nr. 51).
  • Keijmel, P.D., Statistieke beschrijvingen van de steden en het platteland van Gelderland uit 1808, deel I, Het Kwartier van Nijmegen. Arnhem, 1971. (Overdruk uit de Bijdragen en Mededelingen der Vereniging Gelre LIV-LXV).
  • Kocken, M.J.A.V. Van stads- en plattelandsbestuur naar gemeentebestuur: proeve van een geschiedenis van ontstaan en ontwikkeling van het Nederlandse gemeentebestuur tot en met de Gemeentewet van 1851. Den Haag, 1973.
  • Martens van Sevenhoven, A.H. 'Schets van de geschiedenis der burgerlijke gemeenten in Gelderland vóór de invoering der gemeentewet van 1851'. Jonkheer mr. A.H. Martens van Sevenhoven: een keuze uit zijn geschriften. Arnhem, 1977 (Werken der vereniging Gelre, nr. 35), blz. 203-257.
  • Vries, W. de. Bijdragen tot de geschiedenis van het rechterlijk bestel in Gelderland, I: rechtsgebieden gelegen in het kwartier van Nijmegen. Arnhem, 1965 (overdruk uit de Bijdragen en mededelingen der vereniging Gelre 49-60).
  • [Wagenaar, J.]. Tegenwoordige staat der Verenigde Nederlanden, derde deel, eerste stuk, Gelderland. Amsterdam, 1741.

Verantwoording

Inleiding van de toegang op het archief door G. Boomsma. (2000)



KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden