header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

GGD: verschil tussen versies

Uit Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Ga naar: navigatie, zoeken
k
 
Regel 1: Regel 1:
{{Archieflink
+
#DOORVERWIJZING[[Gemeentelijke Geneeskundige en Gezondheidsdienst Nijmegen]]
|Archieflink=http://studiezaal.nijmegen.nl/ran/_detail.aspx?xmldescid=2126495544
 
}}
 
De Gemeentelijke Geneeskundige en Gezondheidsdienst (GG en GD) werd opgericht in 1937 en vanaf 1980 vormt het een zelfstandige tak van dienst. De GGD is zowel een geneeskundige als een gezondheidsdienst en heeft daarnaast ook opvoedkundige taken.
 
 
 
===Voorstellen===
 
In de laatste vergadering van 1919 neemt de raad het besluit een uit vijf
 
raadsleden bestaande commissie te formeren die moet nagaan of de
 
oprichting van een GGD wenselijk is. In de raadsvergadering van 18
 
februari 1920 deelt de commissie mee dat " thans nog niet onmiddellijk
 
tot instelling van een gemeentelijken geneeskundigen- en gezondheidsdienst
 
moet worden besloten." Wel beveelt zij een reorganisatie aan
 
van het werk van de [[Artsen|school]]- en [[Artsen|gemeente-artsen]]. De raad conformeert zich aan het advies.<ref>Gemeenteverslag, 1921, p. 69.</ref> Het raadsbesluit om nog niet over te gaan tot instelling van een GGD is mede ingegeven doordat de reorganisatieplannen in feite toch al qua taken de instelling van een dergelijke
 
dienst inhouden. De reorganisatieplannen krijgen overigens veel kritiek
 
uit de medische hoek en van de zijde van de [[gezondheidscommissie]].<ref>Gemeenteverslag, 1921, p. 70 e.v.</ref>
 
Van alle plannen blijft uiteindelijk niet veel meer over dan het aanstellen
 
van enig nieuw personeel in de gezondheidszorg. Er worden van
 
gemeentewege een specialist voor huid- en geslachtsziekten en een
 
verpleegster aangesteld, die beide vallen onder 'geneeskundige behandeling
 
van onvermogenden'. Geneeskundige zorg blijft vooral een vorm van
 
sociale zorg.
 
 
 
===Oprichting===
 
Ondanks de genomen maatregelen heeft ook in 1929 Nijmegen nog steeds
 
de grootste kindersterfte van alle zeventien gemeenten boven de 50.000
 
inwoners. Dat gegeven is de reden dat vanuit de raad in 1931 opnieuw
 
aangedrongen wordt op instelling van een gemeentelijke geneeskundige
 
dienst.<ref>Raadsverslag 1931, p. 71.</ref> Ofschoon het opzetten van een dergelijke dienst al ruime tijd bij [[B. en W.]] in studie<ref>Voor rapport betreffende instelling GGD zie, rapport d.d. 31 januari 1931, S.A.N. 19.9484.</ref> is, duurt het nog tot 1937 eer de GGD te Nijmegen een feit wordt.
 
Per 1 november 1937 gaat een gemeentelijke gezondheidsdienst van start. Sindsdien is er ook sprake van een GG en een GD. Directeur van de nieuwe dienst wordt de [[Artsen|gemeente-arts]].
 
 
 
===Taken===
 
Hoewel de 3 november 1937 door de raad vastgestelde verordening<ref>Gemeenteblad, 1938 B, no 1.</ref> slechts spreekt
 
van een gezondheidsdienst, is het taakgebied breder en sluit het een
 
geneeskundige dienst in. Hoofdtaken van de dienst zijn:
 
*het verstrekken van volledige geneeskundige hulp aan min- en onvermogenden
 
*het beoordelen van de noodzakelijkheid tot opname van patiënten in ziekenhuizen, verpleegtehuizen enz., toezicht op de in die inrichtingen te verstrekken hulp en toezicht op de duur van de verpleging
 
*bestrijding van besmettelijke ziekten
 
*het keuren van nieuw gemeentepersoneel en controle op het ziekteverzuim van het personeel
 
*het verrichten van gemeentelijke secties en voorlopige berging van lijken
 
*geneeskundig schooltoezicht
 
 
 
Er kunnen vijf hoofdterreinen van de GG en GD worden onderscheiden:
 
#Algemene gezondheidszorg (bestrijding van infectieziekten; sociaal-medische advisering met betrekking tot huisvesting, ziekenhuisopname e.d.; bijstand aan politie en justitie; bevolkingsonderzoek etc.)
 
#Bedrijfsgezondheidszorg (keuringen; bedrijfskundige zorg ten behoeve van het personeel van diensten, bedrijven en instellingen etc)
 
#Gezondheidsvoorlichting- en opvoeding (activiteiten binnen en buiten schoolverband)
 
#Maatschappelijke Zorg (bejaarden, gehandicapten, geesteszieken, jongeren, drugsverslaafden)
 
#Ambulancedienst
 
 
 
Uit de taakopsomming blijkt dat de GGD zich bezighoudt met die
 
terreinen van de gezondheidszorg waarop de gemeente ook voordien al
 
actief was, hetzij via inzet van 'ambtenaren', hetzij via het [[Burgerlijk Armbestuur]] en bijzondere instellingen op het terrein van sociale zorg. Als
 
gevolg van de instelling van de geneeskundige dienst worden enkele
 
taakgebieden van de [[Gemeentelijke Dienst voor Maatschappelijk Hulpbetoon]] overgeheveld
 
naar de geneeskundige dienst. Bij de GGD werken aan het einde van
 
de periode 1919-1945 rond de 25 personen.
 
 
 
===Regionale Basisgezondheidsdienst===
 
Een toenemend aantal taken van de dienst draagt een regionaal karakter.
 
Dat geldt met name voor de ambulancedienst, de bedrijfsgezondheidszorg
 
en het adviseren in verband met de uitvoering van de Algemene
 
Bijstandswet. De districtscommissie voor de regio Nijmegen, geïnstalleerd in 1976, stelt op verzoek van de GG en GD in 1980 een subcommissie Basisgezondheidszorg samen. Deze commissie krijgt als opdracht het inventariseren van de taken op het gebied van de volksgezondheid en
 
het adviseren over hoe en door wie deze taken in de toekomst moeten
 
worden uitgevoerd. Bovendien dient zij een bijdrage te leveren aan de
 
totstandkoming van een basisgezondheidsdienst voor Nijmegen en
 
omgeving. In december 1985 besluiten de raden van een aantal gemeenten
 
in de regio Nijmegen tot het aangaan aan een gemeenschappelijke
 
regeling Basisgezondheidsdienst voor Nijmegen en Omstreken. Op 1
 
januari 1986 start de regionale Basisgezondheidsdienst. De GG en GD
 
gaan op in deze nieuwe dienst.
 
 
 
===Verzelfstandiging===
 
Met ingang van 1 januari 1980 maakt het College van [[B. en W.]] de GG en
 
GD tot zelfstandige tak van dienst. Het gevolg is dat de financiële
 
verslaglegging en verantwoording voor rekening van de GG en GD zijn
 
en niet meer voor de Algemene Dienst van de gemeente.<ref>Jaarverslag GG en GD 1980. Zie Archief GG en GD, inv.nr. 13.</ref>
 
 
 
De GG en GD, die zijn werkzaamheden in de Sloetstraat begint en in 1959 verhuist naar de St. Jorisstraat, krijgt op 1 juni 1981 een nieuw dienstgebouw aan de Groenewoudseweg, naast de brandweer (die de ambulancechauffeurs levert) en op korte afstand van de ziekenhuizen St. Radboud en Canisius-Wilhelmina, waardoor de samenwerking met de
 
ziekenhuizen verbeterd zou worden. In het nieuwe gebouw worden ook
 
gehuisvest de Ambulancedienst, de Jeugdgezondheidsdienst Kring Nijmegen en de Stichting Jeugdtandverzorging.<ref>Jaarverslagen GG en GD 1958 en 1981. Zie Archief GG en GD, inv.nrs. 8 en 14.</ref> De eerste twintig jaar na de Tweede Wereldoorlog heeft de GG en GD tussen de 20 en 25 personen in dienst. In de jaren tachtig ligt het aantal personeelsleden rond
 
de 45.<ref>Jaarverslagen GG en GD 1947-1958; 1960-1965 en 1980-1985. Zie Archief GG en
 
GD, inv.nrs. 2-18.</ref>
 
 
 
Halverwege het jaar 1984 wordt de afdeling Geestelijke Volksgezondheidszorg
 
opgeheven. De taken acute psychiatrie en psychogeriatrie
 
worden overgedragen aan de Regionale Instelling voor Ambulante
 
Geestelijke Gezondheidszorg (RIAGG). De overblijvende taken worden
 
overgeheveld naar de afdeling Algemene Gezondheidszorg van de GG en
 
GD. Vanaf 1 januari 1985 neemt de afdeling Gezondheidsvoorlichting en
 
-opvoeding de uitvoering van de tandheelkundige gezondheidsvoorlichting
 
en -opvoeding (TGVO) in het Rijk van Nijmegen over van de
 
Stichting Jeugdtandverzorging.109
 
De GG en GD blijft als (toekomstige) regionale dienst buiten het
 
gemeentelijke reorganisatieproces van 1985. Mede door de regionalisering
 
behoort de GG en GD niet tot de kerndiensten. Adviezen aan het
 
College van [[B & W]] gaan sinds 1985 via de [[Gemeentelijke Dienst voor Sociale Zaken|Dienst Sociale Zaken]], die de beleidsadvisering betreffende de volksgezondheid tot taak krijgt.<ref>Jaarverslag GG en GD 1983. Zie Archief GG en GD, inv.nr. 16 en Spanings, R., Inventaris van de archieven van de Gemeentelijke
 
Geneeskundige en Gezondheidsdienst 1937-1985, Nijmegen 1990 (GAN), pp. 6-7.</ref>
 
 
 
===Voetnoten===
 
<references/>
 
 
 
===Bronnen===
 
*Gruppelaar, Leon, 'Lokaal bestuur en gemeentelijke overheid te Nijmegen, 1919-1945' (Gemeentearchief Nijmegen, 1995).
 
*Nabuurs, Nel, 'Lokaal bestuur en gemeentelijke overheid te Nijmegen, 1945-1984' (Gemeentearchief Nijmegen, 1996).
 
 
 
===Verantwoording===
 
{{Verantwoording bestuursgeschiedenis}}
 
 
 
<br style="clear:both;" />
 
== Commentaar ==
 
<comments hideForm="false"/>
 
of, lees [[Talk:{{PAGENAME}}|de overige commentaren ...]]
 
 
 
[[Categorie: Diensten en bedrijven]]
 
[[Categorie: 15.3 Ziektebestrijding]]
 
[[Categorie: 15.1 Medische instellingen]]
 

Huidige versie van 26 apr 2017 om 09:37

KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden