header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Onderwijs

Uit Huis van de Nijmeegse geschiedenis

Versie door Huis2 (overleg | bijdragen) op 21 feb 2018 om 11:33
(wijz) ← Oudere versie | Huidige versie (wijz) | Nieuwere versie → (wijz)
Ga naar: navigatie, zoeken

Introductie

Kinderactiviteit.jpg
Het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis heeft verschillende leuke en leerzame projecten voor het primair, voortgezet en beroepsonderwijs. Op deze pagina bieden we aan docenten een kort overzicht van ons aanbod.

Naast de hieronder genoemde activiteiten kan het Huis in overleg een passend project ontwikkelen dat goed aansluit bij uw onderwijsprogramma en/of themaweek. Ook is een combinatie-bezoek met het Regionaal Archief Nijmegen mogelijk. Zo kan de Marikenwandeling worden gecombineerd met het bekijken van originele archiefstukken en andere bronnen over Mariken of middeleeuws Nijmegen.

Jaarlijks vindt in het Huis de uitreiking van de Numaga Geschiedenisprijs plaats. Dit is een aanmoedigingsprijs voor scholieren die hun (profiel)werkstuk schrijven over onze stadsgeschiedenis. Scholieren en studenten kunnen hun werkstukken en scripties over Nijmegen ook publiceren via de website van het Huis. Zie Scripties en werkstukken.

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met het Huis, via 024-3293699 of info@huisvandenijmeegsegeschiedenis.nl.


Cultureel Mariënburg


Beste docent,

Ontdek en ervaar het erfgoed van Nijmegen aan één plein! Het verleden is een onuitputtelijke bron voor verhalen, films, tentoonstellingen, onderzoek en debat. Maar geschiedenis is meer dan verre verhalen van koningen, keizers en admiraals. Het is een zoektocht naar de eigen, andere en gedeelde identiteit.

Het Regionaal Archief Nijmegen, de Bibliotheek Gelderland Zuid, LUX en Het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis hebben de krachten gebundeld bieden u als Cultureel Mariënburg een uniek onderwijsaanbod, vanuit verschillende culturele disciplines.

Leerlingen bezoeken tijdens één dagdeel meerdere instellingen aan het Mariënburg en maken kennis met de verschillende disciplines die er huizen: film, multimedia, geschiedenis, archieven en literatuur. Een inhoudelijk thema verbindt de verschillende bezoeken en loopt als rode draad door het programma dat zowel receptieve als actieve componenten bevat. Cultureel Mariënburg wil leerlingen bewuster maken van hun eigen leefomgeving door ze in aanraking te brengen met de vele verschijningsvormen van het Nijmeegse verleden en erfgoed. Vanuit meerdere invalshoeken wordt de totstandkoming van de eigen leefomgeving en identiteit getoond, bevraagd en ter discussie gesteld.

Bij een bezoek kan er gekozen worden voor één van de vier thema’s:

In de bijlage vindt u per thema het programma per instelling, de duur, de kosten* en voor welke doelgroep het programma is. De programma’s worden, tenzij anders aangegeven, aangeboden aan bovenbouw Basisonderwijs, onderbouw en bovenbouw Voortgezet Onderwijs. Uiteraard wordt de moeilijkheidsgraad van het programma aangepast aan de doelgroep.

Als docent kunt u het programma aan het Mariënburgplein zelf samenstellen. Een voorbeeld: Een school kiest voor het thema ‘Mariken’s Nijmegen’ en brengt hiervoor een bezoek aan het Regionaal Archief Nijmegen en doet de stadswandeling van het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis. Of: Een school kiest voor de Nijmeegse popgeschiedenis en doet een workshop rappen in de bibliotheek en bekijkt de documentaire ‘Roosje leeft!’ in Lux. U kunt zelfs denken aan een hele projectdag, in overleg is dat zeker mogelijk.

Mocht u interesse of vragen hebben, neem dan contact op met het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis, telefoonnummer 024 – 329 3699


Oude stad, Nieuwe verhalen.
Verhalenproject voor het basisonderwijs


Wijkcomite Oost fam Ubachs.jpg

Korte beschrijving

Nadat de leerlingen een korte gastles hebben gekregen van Nijmeegse verhalenkenner René van Hoften, gaan ze zelf op zoek naar verhalen over vroeger in hun eigen omgeving. Thema’s voor de verhalen kunnen zijn: beroepen, school, de wijk, de oorlog etc. Samen geven ze een beeld van hoe het vroeger in de stad was. De leerlingen kunnen hiervoor hun ouders, opa’s en oma’s, de buren etc. interviewen. Daarna kiezen ze zelf een vorm om deze verhalen vast te leggen en te presenteren. De eindpresentatie van de verhalen kan plaatsvinden op school, in de bieb of in het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis. De verhalen van de kinderen kunnen uiteindelijk opgenomen worden in de verhalenbank van het Regionaal Archief Nijmegen.

Uitgebreide informatie over dit project >>



Historische bronnen voor het onderwijs


Geschiedenislokaal024 banner .jpg

Speciaal voor het onderwijs is per thema digitaal portaal ontwikkeld met lokale historische bronnen, zoals foto’s, affiches, films en documenten.

Wil je aan de slag met de geschiedenis van Nijmegen voor je (profiel)werkstuk, spreekbeurt of scriptie? Neem dan vooral een kijkje! De Nijmeegse historische bronnen op www.geschiedenislokaal024.nl zijn afkomstig uit de collectie van het Regionaal Archief Nijmegen.


Netwerk Geschiedenisonderwijs Nijmegen (NGON)

Om de (geschiedenis)docenten in het Nijmeegse nog beter te kunnen bereiken en van dienst te kunnen zijn werd in het begin van 2015 door middel van een digitale nieuwsbrief een impuls gegeven aan het Netwerk Geschiedenisonderwijs Nijmegen NGON: een overlegplatform voor en door het geschiedenisonderwijs in de stad en omgeving.


Educatieve Canon

Canonicoon5.gif

De Canon van Nijmegen is ook voor het onderwijs beschikbaar in de Educatieve Canon. Speciaal voor leerlingen staat in korte teksten (zogenaamde ‘canonvensters’) de geschiedenis van Nijmegen beschreven.

  • Doelgroep: onderbouw voortgezet onderwijs
  • Aantal leerlingen: n.v.t.
  • Duur: n.v.t.
  • Vorm: website

Excursie: De hort op met Hendrikje de dienstbode

Dienstbode Hendrikje neemt leerlingen mee op haar tocht door de 19de eeuwse binnenstad. Zij laat zien waar haar werkhuis was en wat ze allemaal moest doen, waar ze boodschappen deed en waar ze ging dansen met haar verloofde Jan.

  • Doelgroep: primair (bovenbouw), voortgezet en beroepsonderwijs
  • Aantal leerlingen: n.v.t.
  • Duur: 1 à 1,5 uur
  • Vorm: wandelroute met opdrachten

Excursie: Nonnen en kanonnen

Een godsdienstige functie heeft de kapel maar 150 jaar gehad; in 1591 wordt Nijmegen staats of protestant en is het afgelopen met alle katholieke instellingen. Daarna wordt dit prachtige gebouw gebruikt voor van alles en nog wat: soldatenhospitaal, Franse komedie, turfschuur, katoenspinnerij, kazerne en nog veel meer.

  • Doelgroep: primair (bovenbouw), voortgezet en beroepsonderwijs
  • Aantal leerlingen: max. 25
  • Duur: 1 uur
  • Vorm: rondleiding in en om de Mariënburgkapel

Excursie: Langs Nijmeegse Helden

Veel plekken in de stad herinneren aan een held, denk maar aan het beeld van Karel de Grote op het Keizer Karelplein of het Joris Ivensmonument op het gelijknamige plein. De route voert langs nog veel meer heldenplaatsen.

  • Doelgroep: primair (bovenbouw), voortgezet en beroepsonderwijs
  • Aantal leerlingen: n.v.t.
  • Duur: 1,5 uur
  • Vorm: wandelroute

Excursie: Ieder zijn vak

Johannes van 't Lindenhout was van mening dat elk weeskind een vak moest leren. De leerlingen worden tijdens hun museumbezoek opgeleid tot dienstbode, meubelmaker en metselaar. Als vaklieden verlaten de jongens en meisje met hun 'uitzetkist' Neerbosch om in Nederland hun plaats te vinden. Zo vond Hendrikje een positie als dienstbode bij een welgestelde familie in Nijmegen. Ze neemt de leerlingen mee op haar tocht door de 19de eeuwse binnenstad.

Doelgroep: Basisonderwijs, groep 5 en 6

Coproductie: Museumbezoek bij Van 't Lindenhoutmuseum en stadwandeling door Huis van de Nijmeegse Geschiedenis en Regionaal Archief Nijmegen

Workshop: Bouw je eigen Burcht

In deze actieve workshop, speciaal te ontwikkelen voor de onderbouw van het basisonderwijs, brengen leerlingen een bezoek aan het Valkhof/de Bastei, waar ze - al doende - iets leren over het Valkhof, de stadsmuur, verdedigingstorens en Nijmegen als vestingstad. Onder deskundige en enthousiaste begeleiding, mogen leerlingen nadenken hoe ze een stad of kasteel kunnen verdedigen en gaan dan zelf een soort “vesting” bouwen, om vervolgens te onderzoeken OF? en HOE? dit in de praktijk werkt…

Doelgroep: Basisonderwijs, groep 1 t/m 4

Coproductie: Stichting de Bastei, Cultuurhistorie Gemeente Nijmegen & Michiel van Zoest architectuur; workshops en projectonderwijs

Workshop: Oud gebouw; Nieuw idee!

Leerlingen bezoeken het Regionaal Archief Nijmegen, krijgen tekeningen te zien en uitleg over de (bouw)geschiedenis van de Mariënburgkapel, bezoeken vervolgens de kapel zelf en ontwerpen + presenteren “ter plekke” een nieuwe functie voor het gebouw. De workshop begint met een rondleiding door de schatkamer van het Regionaal Archief Nijmegen; een enorm archief van wel 1,5 voetbalveld groot, waar alle belangrijke en kostbare spullen van Nijmegen worden bewaard (waaronder heel veel bouwtekeningen van oude en nieuwe Nijmeegse gebouwen). Er wordt op interactieve wijze, met veel oude prenten & beelden, ingegaan op de (bouw)geschiedenis van de Mariënburgkapel. We vertellen bijvoorbeeld over de ontstaansgeschiedenis van het gebouw en welke functies de kapel in het verleden allemaal wel niet heeft gehad (van toneelzaal tot paardenstal). Het tweede (actieve) deel vindt plaats in het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis, dus in de Mariënburgkapel zelf. Na een korte tour door het gebouw, bedenken en maken de leerlingen (eventueel in groepjes) een ontwerp voor het toekomstige gebruik van Mariënburgkapel. Iedereen krijgt een 3D tekening van de kapel, waarin ze zelf mogen bedenken en laten zien welke functie(s) er gaat komen en hoe dit eruit moet gaan zien. Hierbij denken de leerlingen na over hoe ze omgaan met dit ‘monument’, maar ook de eigen creativiteit speelt hierbij een belangrijke rol. Maken ze er een hotel van, een bioscoop, een droomhuis, of juist iets heel anders? De workshop duurt ongeveer 1,5 tot 2 uur en kan worden aangepast aan het niveau van de doelgroep.

Doelgroep: Basisonderwijs, groep 5 t/m 8

Coproductie: Huis van de Nijmeegse Geschiedenis, Cultuurhistorie Gemeente Nijmegen & Architectuurcentrum Nijmegen

Workshop: Iconen van de stad

Les over monumenten, waarin leerlingen op school uitleg krijgen, een zelf gekozen monument onderzoeken en dit tijdens de buitenles bezoeken en aan elkaar presenteren. Het project begint met een introductie-les op school. In een presentatie, waarin we blijven prikkelen, blijven verrassen, wordt met veel beelden/plaatjes een aantal (bekende) monumenten getoond, waaronder een aantal monumenten in de stad en in “hun” wijk. In het tweede (actieve) deel gaan de kinderen in monumentenwerkgroepjes zelf aan de slag, volgens de methode van het “onderzoekend leren”. Onder begeleiding mogen ze zelf een monument uitkiezen, samen een onderzoeksvraag bedenken en deze vervolgens gaan onderzoeken. Leerlingen kunnen kiezen uit de volgende monumenten/locaties:

  • Stevenskerk & Stadhuis en/of
  • De Bastei & St. Nicolaaskapel

In de “buiten-les” bezoeken de leerlingen het Monument dat ze in de intro-les hebben uitgekozen en onderzocht. Hier krijgen ze eerst een inspirerende, interactieve rondleiding door een monumentenbeheerder, waarna ze de resultaten van hun eigen onderzoek mogen presenteren; elk groepje vertelt dan iets interessants over “hun eigen” monument aan de groep. De leerlingen maken kennis met de iconen van Nijmegen en worden zich ervan bewust wat hun 'eigen' monumenten voor de stad (en voor zichzelf) betekenen. We laten ze nadenken over wat een monument nu precies is en waarom het de moeite waard is om deze te behouden. De workshop duurt ongeveer 1,5 tot 2 uur en kan worden aangepast aan het niveau van de doelgroep. Ook is het eventueel mogelijk de introductie-les (op school) en buiten-les (locatie) afzonderlijk aan te bieden.

Doelgroep: Basisonderwijs, groep 5 t/m 8

Coproductie: Huis van de Nijmeegse Geschiedenis, Cultuurhistorie Gemeente Nijmegen & Architectuurcentrum Nijmegen

KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden