header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Radboud in de stad: verschil tussen versies

Uit Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Ga naar: navigatie, zoeken
(Nieuwe pagina aangemaakt met '<div style="float:right; width:100%"> {{box-begin |titelachtergrond =#BE311A |titelvoorgrond = white |titel = Introductie}} [[Afbeelding:Universiteit90jaar.jpg|100...')
 
Regel 1: Regel 1:
<div style="float:right; width:100%">
+
<div style="float:left; width:62%">
  
 
{{box-begin
 
{{box-begin
Regel 5: Regel 5:
 
|titelvoorgrond = white
 
|titelvoorgrond = white
 
|titel = Introductie}}
 
|titel = Introductie}}
[[Afbeelding:Universiteit90jaar.jpg|100px|right]]
+
[[Afbeelding:Universiteit90jaar.jpg|100px|left]]
  
 
Sinds negentig jaar is Nijmegen universiteitsstad. Studenten beheersen het straatbeeld en de kroegen in het centrum. In sommige buurten zijn de studentenhuizen duidelijk herkenbaar. Het academisch leven is minder zichtbaar; dat is tegenwoordig grotendeels geconcentreerd op de campus Heyendaal. In de eerste decennia na de oprichting van de universiteit (toen nog Katholieke Universiteit geheten) was dat heel anders. De universitaire wereld was toen duidelijk zichtbaar in het Nijmeegse straatbeeld. De bestuursgebouwen en collegezalen lagen verspreid door de stad en ook allerlei andere plekken hadden een academische functie.
 
Sinds negentig jaar is Nijmegen universiteitsstad. Studenten beheersen het straatbeeld en de kroegen in het centrum. In sommige buurten zijn de studentenhuizen duidelijk herkenbaar. Het academisch leven is minder zichtbaar; dat is tegenwoordig grotendeels geconcentreerd op de campus Heyendaal. In de eerste decennia na de oprichting van de universiteit (toen nog Katholieke Universiteit geheten) was dat heel anders. De universitaire wereld was toen duidelijk zichtbaar in het Nijmeegse straatbeeld. De bestuursgebouwen en collegezalen lagen verspreid door de stad en ook allerlei andere plekken hadden een academische functie.
  
"Radboud in de stad" biedt een indruk van de voormalige locaties van de universiteit in de stad, met de bijbehorende verhalen en toont collegezalen en verenigingsgebouwen, professorenwoningen en studentencafés. {{box-eind|}}
+
"Radboud in de stad" in het Digitale Huis biedt 63?? artikelen over de voormalige locaties van de universiteit in de stad, met de bijbehorende verhalen en toont collegezalen en verenigingsgebouwen, professorenwoningen en studentencafés.
 +
{{box-eind|}}
 +
 
 +
</div>
 +
<div style="float:right; width:37%;">
 +
 
 +
{{box-begin
 +
|titelachtergrond =#BE311A
 +
|titelvoorgrond = white
 +
|titel = Artikelen}}
 +
 
 +
Zie het [[:Categorie:Radboud in de stad|overzicht van universiteitslocaties]] voor een '''lijst''' en een '''kaart''' met alle artikelen. Er is ook per soort locatie te zoeken met de volgende indeling:
 +
 
 +
* [[Universiteitsgebouwen]]
 +
* [[Religieuze gebouwen]]
 +
* [[Studentenhuizen]]
 +
* [[Studiehuizen]]
 +
* [[Studentenverenigingen]]
 +
* [[Woonhuizen professoren]]
 +
* [[Uitgaansgelegenheden]]
 +
{{box-eind|}}
  
 
</div>
 
</div>
Regel 19: Regel 39:
 
|titel = Tentoonstelling, wandelroute en app
 
|titel = Tentoonstelling, wandelroute en app
 
}}
 
}}
In Museum het Valkhof is van  8 mei tot en met 16 juni in het prentenkabinet een tentoonstelling te zien met foto's en filmbeelden van de oude universiteitslocaties.
+
In [http://www.museumhetvalkhof.nl/tentoonstellingen/nu-te-zien.html Museum het Valkhof] is van  8 mei tot en met 16 juni in het prentenkabinet een tentoonstelling te zien met foto's en filmbeelden van de oude universiteitslocaties.
  
Bij gelegenheid van het lustrum is ook een wandeling uitgezet langs de belangrijke gebouwen van de universiteit van toen. Een boekje en een app begeleiden de wandeling. De app is vanaf medio mei gratis te downloaden in de Apple store onder de naam "Radboud in de stad". Het boekje is onder meer te koop in de museumwinkel en bij het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis.
+
Bij gelegenheid van het lustrum is ook een wandeling uitgezet langs de belangrijke gebouwen van de universiteit van toen. Een boekje en een app begeleiden de wandeling. De app is vanaf medio mei gratis te downloaden in de Apple store onder de naam "RU Route". Het boekje is onder meer te koop in de museumwinkel en bij het [[Bezoek|Huis van de Nijmeegse Geschiedenis.]]
  
In het Digitale Huis is meer te lezen over de geschiedenis van de universiteit in [[36 Katholieke Universiteit|Canonartikel 36]] en het artikel [[Katholieke Universiteit Nijmegen]].
+
{{Foto RAN
 +
| embedcode foto= <p><!-- BEGIN de gekopieerde embed code uit de digitale studiezaal is omgezet naar onderstaande wiki-syntax -->{{#widget:imagewithlink|src=http://studiezaal.nijmegen.nl/HttpHandler//icoon.ico?icoon=13793294|url=http://studiezaal.nijmegen.nl/ran/_detail.aspx?xmldescid=105315"}}</p><p>
 +
                Bron: [http://studiezaal.nijmegen.nl/ran/_detail.aspx?xmldescid=105315 Regionaal Archief Nijmegen]<!-- EINDE omzetting --></p>
 +
| bijschrift = Opening van de R.K.Universiteit op 17 oktober 1923. Opname van de pedel en professoren op weg naar de Ignatius-kerk.
 +
}}
  
test embedcode foto
 
 
<p><!-- BEGIN de gekopieerde embed code uit de digitale studiezaal is omgezet naar onderstaande wiki-syntax -->{{#widget:imagewithlink|src=http://studiezaal.nijmegen.nl/HttpHandler//icoon.ico?icoon=13884761|url=http://studiezaal.nijmegen.nl/ran/_detail.aspx?xmldescid=176411"}}</p><p>Bron: [http://studiezaal.nijmegen.nl/ran/_detail.aspx?xmldescid=176411 Regionaal Archief Nijmegen]<!-- EINDE omzetting --></p>
 
  
 
{{box-eind|}}
 
{{box-eind|}}
Regel 37: Regel 58:
 
|titelachtergrond = #BE311A
 
|titelachtergrond = #BE311A
 
|titelvoorgrond = white
 
|titelvoorgrond = white
|titel = Filmbeelden}}
+
|titel = Meer over geschiedenis universiteit}}
  
In de digitale studiezaal van het archief bevinden zich veel foto's en filmbeelden van en over de universiteit in de stad. Hieronder ziet u een documentaire uit 1988 naar aanleiding van het 75-jarig bestaan…..
+
Naast onderstaande algemene inleiding bij "Radboud in de stad" is over de geschiedenis van de universiteit in het Digitale Huis meer te lezen in [[36 Katholieke Universiteit|Canonartikel 36]] en het artikel [[Katholieke Universiteit Nijmegen]].
  
<!-- BEGIN de gekopieerde embed code uit de digitale studiezaal is omgezet naar onderstaande wiki-syntax -->{{#widget:Embed|width=320|height=240|flashvars=http://studiezaal.nijmegen.nl/HttpHandler/616211167.mp4}}<p>Bron: [http://studiezaal.nijmegen.nl/ran/_detail.aspx?xmldescid=3645656 Regionaal Archief Nijmegen]<!-- EINDE omzetting --></p>
+
In de [http://studiezaal.nijmegen.nl digitale studiezaal] van het archief bevinden zich veel foto's en filmbeelden over de universiteit in de stad. Hieronder een Polygoonjournaal uit 1951 over de nieuwe medische faculteit van de universiteit.
 +
 
 +
<!-- BEGIN de gekopieerde embed code uit de digitale studiezaal is omgezet naar onderstaande wiki-syntax -->{{#widget:Embed|width=320|height=240|flashvars=http://studiezaal.nijmegen.nl/HttpHandler/1731060741.mp4}}<p>
 +
                Bron: [http://studiezaal.nijmegen.nl/ran/_detail.aspx?xmldescid=54695656 Regionaal Archief Nijmegen]<!-- EINDE omzetting --></p>
  
 
{{box-eind|}}
 
{{box-eind|}}
Regel 52: Regel 76:
 
|titelachtergrond =#BE311A
 
|titelachtergrond =#BE311A
 
|titelvoorgrond = white
 
|titelvoorgrond = white
|titel = Zoeken op de kaart}}
+
|titel = Vestiging en ontwikkeling universiteit
 +
}}
 +
 
 +
De Sint Radboudstichting had in 1923 meerdere motieven om de Rooms Katholieke Universiteit te vestigen in Nijmegen – en niet elders. Een ervan was de schoonheid, de aantrekkelijkheid van de stad: de ruime boulevards, de parken en de plantsoenen, die sinds het einde van de negentiende eeuw rondom het oude stadscentrum waren aangelegd. Bovendien
 +
lag Nijmegen ‘in een zeldzaam schoone omgeving, zoodat voor professoren en studenten
 +
in hooge mate te prikkel aanwezig is, zich daar te vestigen’, aldus een rapport van de Sint
 +
Radboudstichting uit 1920.
 +
 
 +
Vanaf het eerste begin heeft de Rooms Katholieke Universiteit Nijmegen (later: Radboud
 +
Universiteit Nijmegen) zich tegoed gedaan aan dat stadsschoon. In de eerste decennia
 +
na de stichting in 1923 waren de universiteit en haar drie faculteiten (Godgeleerdheid,
 +
Letteren & Wijsbegeerte, Rechtsgeleerdheid) gehuisvest in villa’s en herenhuizen nabij het
 +
centrum van de stad. Rondom de singels van Nijmegen werd college gelopen, de bibliotheek
 +
bezocht, tentamen afgelegd, de sociëteit gefrequenteerd. Er werd ook gewoond
 +
door zowel studenten als professoren.
  
test verschillende iconen, nog kleine iconen toevoegen!
+
Toen de universiteit in de jaren vijftig kon uitbreiden met een vierde en een vijfde faculteit (Geneeskunde en Wis- & Natuurkunde) hinkte zij even op twee gedachten. De nieuwe,
 +
omvangrijke en kostbare faculteiten, met hun laboratoria en klinieken, werden gebouwd
 +
in de periferie van de stad, op het daartoe aangekochte – en al even fraaie – landgoed
 +
Heyendaal, enkele kilometers zuidwaarts van het centrum. Vanzelfsprekend kreeg ook
 +
het academisch ziekenhuis St Radboud een plaats op Heyendaal, in de vroege jaren zestig
 +
gevolgd door de subfaculteit Tandheelkunde. De oude faculteiten en instituten van de nu
 +
snel tot wasdom komende universiteit bleven gespreid over de stad gehuisvest, in steeds
 +
meer verschillende panden, die steeds minder voldeden. Het besluit de gehele universiteit
 +
naar Heyendaal te verplaatsen kon niet uitblijven. Het Bestuursgebouw en de Universiteitsbibliotheek gingen in de jaren zestig voorop. Later maakten de oude faculteiten en de in 1963 opgerichte Faculteit der Sociale Wetenschappen gefaseerd de oversteek naar Heyendaal. Daar ontstond een moderne campus, passend bij een moderne universiteit. Begin jaren tachtig stootte de universiteit haar laatste stadspanden af.
  
{{#compound_query: [[Soort universiteitslocatie::Uitgaansgelegenheden]]; ?coördinaten; icon=Uitgaansgelegenheden1.png
+
Met het verstrijken van de tijd raakten de plekken in het Nijmeegse straatbeeld waarop
|[[Soort universiteitslocatie::Studentenhuizen]]; ?coördinaten; icon=Studentenhuizen1.png
+
het academisch leven zich ooit voltrok in vergetelheid. [[Radboud in de
| format=map
+
Stad]], gemaakt ter gelegenheid van het negentigjarig bestaan van de Radboud Universiteit
|weidth=500
+
Nijmegen, wil die vergeten plaatsen in herinnering roepen. De lezer krijgt een aangename
|height=500
+
[[wandelroute]] voorgeschoteld, die langs 36 universitaire herinneringsplekken voert, verdeeld in uiteenlopende thema’s: van de strikte [[universiteitsgebouwen|academische infrastructuur]], zoals bibliotheken en collegezalen (overigens zonder daarbij aanspraak te maken op volledigheid), tot het studentenleven in de breedste betekenis ([[studentenvergingen|corps]], [[uitgaansgelegenheden|kroeg]] en [[Religieuze gebouwen|kerk]]). Vaak wordt de aandacht van de wandelaar gevraagd voor gebouwen die sinds de universiteit er wegtrok een andere bestemming hebben gekregen; soms ook wordt stilgestaan bij gebouwen die in hun geheel zijn verdwenen. Hier en daar in de route is een pand opgenomen dat ooit het [[Woonhuizen professoren|woonhuis]] was van een hoogleraar. Doorgaans waren dat gevreesde oorden, waar je je als eerstejaars in rokkostuum, jacquet of mantelpakje met het visitekaartje in de hand moest komen voorstellen aan de professor en zijn echtgenote. De meeste professoren namen thuis ook mondeling tentamen af – de huiselijke studeerkamer als verlengstuk van de universiteit.
|zoom=13
 
}}
 
  
 
{{box-eind|}}
 
{{box-eind|}}

Versie van 6 mei 2013 16:20

Introductie

Universiteit90jaar.jpg

Sinds negentig jaar is Nijmegen universiteitsstad. Studenten beheersen het straatbeeld en de kroegen in het centrum. In sommige buurten zijn de studentenhuizen duidelijk herkenbaar. Het academisch leven is minder zichtbaar; dat is tegenwoordig grotendeels geconcentreerd op de campus Heyendaal. In de eerste decennia na de oprichting van de universiteit (toen nog Katholieke Universiteit geheten) was dat heel anders. De universitaire wereld was toen duidelijk zichtbaar in het Nijmeegse straatbeeld. De bestuursgebouwen en collegezalen lagen verspreid door de stad en ook allerlei andere plekken hadden een academische functie.

"Radboud in de stad" in het Digitale Huis biedt 63?? artikelen over de voormalige locaties van de universiteit in de stad, met de bijbehorende verhalen en toont collegezalen en verenigingsgebouwen, professorenwoningen en studentencafés.

Artikelen

Zie het overzicht van universiteitslocaties voor een lijst en een kaart met alle artikelen. Er is ook per soort locatie te zoeken met de volgende indeling:

Tentoonstelling, wandelroute en app

In Museum het Valkhof is van 8 mei tot en met 16 juni in het prentenkabinet een tentoonstelling te zien met foto's en filmbeelden van de oude universiteitslocaties.

Bij gelegenheid van het lustrum is ook een wandeling uitgezet langs de belangrijke gebouwen van de universiteit van toen. Een boekje en een app begeleiden de wandeling. De app is vanaf medio mei gratis te downloaden in de Apple store onder de naam "RU Route". Het boekje is onder meer te koop in de museumwinkel en bij het Huis van de Nijmeegse Geschiedenis.

Bron: Regionaal Archief Nijmegen

Opening van de R.K.Universiteit op 17 oktober 1923. Opname van de pedel en professoren op weg naar de Ignatius-kerk.


Meer over geschiedenis universiteit

Naast onderstaande algemene inleiding bij "Radboud in de stad" is over de geschiedenis van de universiteit in het Digitale Huis meer te lezen in Canonartikel 36 en het artikel Katholieke Universiteit Nijmegen.

In de digitale studiezaal van het archief bevinden zich veel foto's en filmbeelden over de universiteit in de stad. Hieronder een Polygoonjournaal uit 1951 over de nieuwe medische faculteit van de universiteit.

Bron: Regionaal Archief Nijmegen

Vestiging en ontwikkeling universiteit

De Sint Radboudstichting had in 1923 meerdere motieven om de Rooms Katholieke Universiteit te vestigen in Nijmegen – en niet elders. Een ervan was de schoonheid, de aantrekkelijkheid van de stad: de ruime boulevards, de parken en de plantsoenen, die sinds het einde van de negentiende eeuw rondom het oude stadscentrum waren aangelegd. Bovendien lag Nijmegen ‘in een zeldzaam schoone omgeving, zoodat voor professoren en studenten in hooge mate te prikkel aanwezig is, zich daar te vestigen’, aldus een rapport van de Sint Radboudstichting uit 1920.

Vanaf het eerste begin heeft de Rooms Katholieke Universiteit Nijmegen (later: Radboud Universiteit Nijmegen) zich tegoed gedaan aan dat stadsschoon. In de eerste decennia na de stichting in 1923 waren de universiteit en haar drie faculteiten (Godgeleerdheid, Letteren & Wijsbegeerte, Rechtsgeleerdheid) gehuisvest in villa’s en herenhuizen nabij het centrum van de stad. Rondom de singels van Nijmegen werd college gelopen, de bibliotheek bezocht, tentamen afgelegd, de sociëteit gefrequenteerd. Er werd ook gewoond door zowel studenten als professoren.

Toen de universiteit in de jaren vijftig kon uitbreiden met een vierde en een vijfde faculteit (Geneeskunde en Wis- & Natuurkunde) hinkte zij even op twee gedachten. De nieuwe, omvangrijke en kostbare faculteiten, met hun laboratoria en klinieken, werden gebouwd in de periferie van de stad, op het daartoe aangekochte – en al even fraaie – landgoed Heyendaal, enkele kilometers zuidwaarts van het centrum. Vanzelfsprekend kreeg ook het academisch ziekenhuis St Radboud een plaats op Heyendaal, in de vroege jaren zestig gevolgd door de subfaculteit Tandheelkunde. De oude faculteiten en instituten van de nu snel tot wasdom komende universiteit bleven gespreid over de stad gehuisvest, in steeds meer verschillende panden, die steeds minder voldeden. Het besluit de gehele universiteit naar Heyendaal te verplaatsen kon niet uitblijven. Het Bestuursgebouw en de Universiteitsbibliotheek gingen in de jaren zestig voorop. Later maakten de oude faculteiten en de in 1963 opgerichte Faculteit der Sociale Wetenschappen gefaseerd de oversteek naar Heyendaal. Daar ontstond een moderne campus, passend bij een moderne universiteit. Begin jaren tachtig stootte de universiteit haar laatste stadspanden af.

Met het verstrijken van de tijd raakten de plekken in het Nijmeegse straatbeeld waarop het academisch leven zich ooit voltrok in vergetelheid. [[Radboud in de Stad]], gemaakt ter gelegenheid van het negentigjarig bestaan van de Radboud Universiteit Nijmegen, wil die vergeten plaatsen in herinnering roepen. De lezer krijgt een aangename wandelroute voorgeschoteld, die langs 36 universitaire herinneringsplekken voert, verdeeld in uiteenlopende thema’s: van de strikte academische infrastructuur, zoals bibliotheken en collegezalen (overigens zonder daarbij aanspraak te maken op volledigheid), tot het studentenleven in de breedste betekenis (corps, kroeg en kerk). Vaak wordt de aandacht van de wandelaar gevraagd voor gebouwen die sinds de universiteit er wegtrok een andere bestemming hebben gekregen; soms ook wordt stilgestaan bij gebouwen die in hun geheel zijn verdwenen. Hier en daar in de route is een pand opgenomen dat ooit het woonhuis was van een hoogleraar. Doorgaans waren dat gevreesde oorden, waar je je als eerstejaars in rokkostuum, jacquet of mantelpakje met het visitekaartje in de hand moest komen voorstellen aan de professor en zijn echtgenote. De meeste professoren namen thuis ook mondeling tentamen af – de huiselijke studeerkamer als verlengstuk van de universiteit.

KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden