header wiki – Huis van de Nijmeegse Geschiedenis

Sociale Raad: verschil tussen versies

Uit Huis van de Nijmeegse geschiedenis

Ga naar: navigatie, zoeken
 
Regel 41: Regel 41:
 
|Jaartoegang=2018
 
|Jaartoegang=2018
 
|Locatie={{Locatieformulier|1913-1959|St. Stevenskerkhof 2|Nijmegen|51.847620,5.862950}}{{Locatieformulier|1959-1964|Sloetstraat 14|Nijmegen|51.840918,5.862065}}
 
|Locatie={{Locatieformulier|1913-1959|St. Stevenskerkhof 2|Nijmegen|51.847620,5.862950}}{{Locatieformulier|1959-1964|Sloetstraat 14|Nijmegen|51.840918,5.862065}}
|Bronnen={{Bronnen|[https://www.canonsociaalwerk.eu/nl_mo/details.php?cps=8&canon_id=222 Website Canon sociaal werk] (14 augustus 2018)}}{{Bronnen|Gemeenteverslag, 1913.}}{{Bronnen|Gruppelaar, L., Lokaal bestuur en gemeentelijke overheid te Nijmegen, 1851-1919, Gemeentearchief Nijmegen, Nijmegen, 1994.}}{{Bronnen|Nabuurs, N., Lokaal bestuur en gemeentelijke overheid te Nijmegen, 1945-1984, Gemeentearchief Nijmegen, Nijmegen, 1996.}}
+
|Bronnen={{Bronnen|[https://www.canonsociaalwerk.eu/nl_mo/details.php?cps=8&canon_id=222 Website Canon sociaal werk] (14 augustus 2018)}}{{Bronnen|''Gemeenteverslag'', 1913.}}{{Bronnen|Gruppelaar, L., ''Lokaal bestuur en gemeentelijke overheid te Nijmegen, 1851-1919'', Gemeentearchief Nijmegen, Nijmegen, 1994.}}{{Bronnen|Nabuurs, N., ''Lokaal bestuur en gemeentelijke overheid te Nijmegen, 1945-1984'', Gemeentearchief Nijmegen, Nijmegen, 1996.}}
 
|Naam=Sociale Raad
 
|Naam=Sociale Raad
 
}}
 
}}

Huidige versie van 11 okt 2019 om 13:52

Algemene gegevens
Naam : Sociale Raad
Andere naam (namen):
  • Armenraad (1913-1950

Bestaansperiode: 1913 - 1964
Rechtsvorm: Overheid
Voorganger(s):

Opvolger(s):

Hoger orgaan:

Archief
Het archief van deze organisatie is in beheer bij het Regionaal Archief Nijmegen. De toegang met de beschrijving van de stukken is bereikbaar via deze link:
Icoon archief.png
Naar beschrijving archief

Algemene context

De Armenwet van 1854 bepaalde dat de armenzorg vooral een taak voor de kerken was. De lokale overheid gaf alleen zorg daar waar de kerken tekortschoten. Daarbij stelde de uit 1818 daterende Wet op het domicilie van onderstand dat de kosten voor bijstand van een behoeftige voor rekening kwamen van de gemeente waar de hij of zij was geboren of de laatste vier jaar had gewoond. Dit leidde vanaf het begin tot slepende ruzies tussen armbesturen en gemeenten over wie moest betalen.

Een herziening van de Armenwet in 1912 moest hiervoor een oplossing bieden. De herziene wet voorzag in de oprichting van lokale armenraden, die binnen een jaar na aanvraag van een bedeelde via het provinciebestuur de kosten voor bijstand konden laten vorderen bij de herkomstgemeente.

Toen per 1 januari 1965 de Algemene Bijstandswet in werking trad en de Armenwet werd ingetrokken, betekende dat het einde voor de Armenraden.

Geschiedenis

Bij Koninklijk Besluit van 29 mei 1913 werd in Nijmegen een Armenraad ingesteld. Op 4 september vond de eerste vergadering plaats. Deelname aan de raad geschiedde op vrijwillige basis. Aanvankelijk namen de volgende instellingen plaats:

  • Het Burgerlijk Armbestuur
  • Het Oud Burgeren Gasthuis
  • De Ellendige en andere Gevoegde Broederschappen;
  • Verschillende diaconieën
  • Het RK parochiaal armbestuur uit de stad en dat van Hees en Neerbosch
  • Het Armbestuur der Nederlands Israëlitische Gemeente
  • De afdeling der Vereeniging van den H. Vincentius à Paulo
  • De dames-vereeniging van de H. Elisabeth
  • Vereeniging ‘Hulpbetoon’
  • Liefdewerk voor Kinderbescherming der St. Vincentiusvereniging.

In de loop der decennia groeide dit aantal flink uit: eind 1960 waren 79 instellingen bij de raad aangesloten. Midden jaren vijftig al vormde de Sociale Raad de spil in het maatschappelijk werk in de gemeente Nijmegen.

In 1964 werd de opvolger van de Armenraad ingesteld, namelijk de Raad voor Maatschappelijke Opbouw Nijmegen (RMO).

Taken en activiteiten

De raad had een adviserende taak ten behoeve van verschillende instellingen die zich bezig hielden met armenzorg. Doel was om deze instellingen te laten samenwerken.

Behalve met coördinerende en administratief-controlerende werkzaamheden hield de raad zich ook bezig met raadgevende taken. Mensen in geldnood kregen advies over manieren hoe ze toch aan geld konden komen. De raad deed onderzoek naar de omstandigheden van hulpbehoevenden, verstrekte hen advies en verleende eventueel bemiddeling. Ook het bijhouden van een Centraal Register van Inlichtingen ten dienste van instellingen van weldadigheid en overheidsinstanties behoorde tot zijn taak. Het register had mede als doel om misbruik te voorkomen.

Langzamerhand ging de raad zich op een veel breder terrein bewegen. Na de Tweede Wereldoorlog verrichte hij vooral coördinerend werk in de sector van het maatschappelijk werk. Hieruit ontstonden allerlei samenwerkingsverbanden, zoals in 1951 de Stichting Nijmeegse Jeugdraad en de Stichting Huishoudelijke en Gezinsvoorlichting, in 1956 de Contactcommissie Sociaal-Cultureel Werk voor Bejaarden.

Organisatie

Het bestuur bestond uit negen leden die uit hun midden een dagelijks bestuur van drie leden kozen. De raad had een ambtenaar en een armbezoeker in dienst.

De secretaris van de raad was een rijksambtenaar. Zijn wedde kwam ten laste van het rijk. De salarissen van het overige personeel (in de jaren 1960 uitgroeiend tot zes personen) en de kosten van het bureau kwamen voor rekening van de gemeente.

Locatie

1913-1959:Nijmegen St. Stevenskerkhof 2 locatie in googlemaps

1959-1964:Nijmegen Sloetstraat 14 locatie in googlemaps

Bronnen

  • Gemeenteverslag, 1913.
  • Gruppelaar, L., Lokaal bestuur en gemeentelijke overheid te Nijmegen, 1851-1919, Gemeentearchief Nijmegen, Nijmegen, 1994.
  • Nabuurs, N., Lokaal bestuur en gemeentelijke overheid te Nijmegen, 1945-1984, Gemeentearchief Nijmegen, Nijmegen, 1996.

Verantwoording

Inleiding van de toegang op het archief door Hylke Roodenburg. (2018)



KENNISBANK
Verder graven in de historie van stad en omgeving
FACEBOOK
Op de hoogte blijven van het laatste nieuws van het Huis
EDUCATIE
Projecten en maatwerk voor het onderwijs
VERHALEN
Verteld verleden